Errege Bardeak
Nafarroak hondartzak, basoak eta mendiak ditu. Basamortua ere bai.
A-15 errepideak hegoaldera jaisten du Iruñetik eta paisaiak dena esaten du: Iruñerriko berdeak itzaltzen doaz, zuhaitzak urruntzen, lurra argitzen. Ttipiaeneatik ordu eta laurdenean, errepidea Arguedasen amaitzen da eta handik jada ikusten da: buztin zuriko zerumuga, higatutako harria eta zeru itzela, Espainian inoiz ikusi duzuen ezerekin antzik ez duena.
Bardeak ez dira pankartekin iragartzen. Bakarrik aurkezten dira, bat-batean, autoak parkearen sarrerako hesia gurutzatzen duenean eta asfaltoa amaitzen denean. Hortik aurrera, hautsa, isiltasuna eta haizeak eta euriak milioika urte behar izan dituzten paisaia bat zizelkatzeko.
Mendebaldeko Europako lekurik harrigarriena
Errege Bardeak 42.000 hektareako erdi-basamortua dira Nafarroako hegoaldean: buztin zuriko arroilak, ertz bertikaleko mahaiguneak, barranko gorriztak eta higatutako formak, amerikar Mendebaldeko film batetik aterata daudela dirudienak. Ez da metafora: Bardeetako paisaia hamaika filmaketatan agertu da, kotxe-iragarkietatik telesailetara.
Parkearen sinboloa Castildetierrako Gailurra da: buztin eta harrizko orratz bat, euriak disolbatu ezin izan duen harri gogorrezko kapela batekin koroatua. Higadurak mendeetan lan egin zuen hura zizelkatzeko eta lanean jarraitzen du: milaka urte barru, Castildetierra desagertua egongo da. Gaur oraindik han dago, bakarrik lautadaren erdian, eta begiratokitik egiten diozuen argazkia bidaiaren albumean ateratzen direnetakoa da.
UNESCOren Biosfera Erreserba 2000. urtetik. Bardea Zurian —gunerik bisitatuenean— ardi-saldoek Cañada Real-etik gurutzatzen jarraitzen dute urtero, mendeetan egin duten bezala, eta zorte baduzue bidean topatuko dituzue.
Eguneko orduarekin aldatzen den parkea
Bardeak parke desberdina dira noiz bisitatzen diren arabera. Goizeko lehen orduan, argi lauak buztina laranjaz tindatzen du eta gailurren itzalak luzatzen dira lur zuriaren gainean. Eguerdian, eguzkiak paisaia berdintzen du eta lurraren gatza distiraka jartzen du. Ilunabarrean, Moncayo elurtua zerumugan agertzen da eta zerua justu-justu irauten duten koloreez betetzen da.
Gauera arte gera bazaitezkete —eta Ttipiaenean oinarrituta ohea sakrifikatu gabe egin dezakezue—, Bardeek Penintsulako zeru ilunenetako bat dute. Esne Bidea begi hutsez ikusten da ilargirik gabeko gauetan. Jendeak hitz egiteari uzten dion eta lepoa gora bihurturik tarte batez ezer esan gabe geratzen den espektakulu modukoa da.
Atseden hartu Ttipiaenea Landetxean
Bardeek sentsazio bitxia uzten dute irtetean: eguneroko munduari erabat ez dagokion leku batean egon izanarena. Orduetan zehar ikusten dituzuen koloreek —zuria, okrea, terrakota, grisa— bueltako autoan jarraitzen zaituztete eta tarte bat behar dute joateko.
Ordu eta laurdenean Ttipiaenean zaudete. Etxeak beste balio bat du basamortuan egun baten ondoren: sukalde berdea, lorategia, Arakil ibaiaren hotsa hondoan. Dutxa beroa. Afaria. Tximinia piztua kanpoan Nafarroako gaua freskatzen den bitartean. Badira egunak justu hori eskatzen dutenak amaiera gisa.
Nola iritsi Ttipiaeneatik
- Distantzia106 km · 1 ordu 20 min A-15etik Arguedaseraino
- Parkerako sarrera~3 € ibilgailuko · Doan oinezko eta txirrindularientzat
- Ibilbide nagusiaBardea Zuria · 40 km-ko zirkuitua autoz, pistatik
- CastildetierraBegiratokia sarreratik 8 km-ra · Ezinbesteko puntua
- Sasoirik onenaUdaberria eta udazkena · Uda oso beroa da (>40 °C)
- UmeekinBai · Ilargi-paisaiak liluratzen ditu · Ura eta eguzki-babesa eraman
- BTTrakoTtipiaeneako bizikleta elektrikoak ezin hobeak dira parkeko pistetarako